کارتر | بسیج جهانی

سیدروح الله امین آبادی
جست‌و‌جوی کوتاهی در یادداشت‌ها، تبلیغات و جلساتی که این روزها از سوی به اصطلاح سلطنت‌طلب‌ها منتشر و برگزار می‌شود نشان دهنده آن است که این گروه‌ها و افراد، هر چند بسیار اندک، تلاش دارند تا نشان دهند مشی کارتر رئیس‌جمهور تازه انتخاب شده دمکرات آمریکا در دو سال منتهی به پیروزی انقلاب اسلامی زمینه ساز سقوط رژیم شاه گردید‌، آنان می‌گویند کارتر باعث تقویت انقلابیون شد و در نتیجه شاه تضعیف و نتوانست با تظاهرات و به گفته آنان آشوب‌های فزاینده برخورد کند.
این توهم حتی بین انقلابیون نیز تا مدت‌ها رواج داشته است، چند سال پیش بی‌بی‌سی ارگان رسانه‌ای روباه پیر مصاحبه‌ای از آیت‌الله منتظری منتشر کرد که به وضوح این تصور در آن دیده می‌شد‌، در بخشی از این مصاحبه آمده بود «گفتم خدمت مرحوم آیت‌الله خمینی و به ایشان عرض کردم آقا، این‌اشغال سفارت طول کشیده… بجاست تا مادامی که کارتر سر کار هست این امتیاز را ایران به کارتر بدهد برای اینکه پیروزی انقلاب ما تقریبا به واسطه این بود که جو را کارتر مساعد کرد. این امتیاز را، به عقیده من، جایش هست که دولت ایران به کارتر بدهد و گروگانها را آزاد کند. ایشان فرمودند که این غیب‌هایی که تو می‌گویی که کارتر بهتر از (رونالد)‌ریگان هست، ما این غیب‌ها را بلد نیستیم.» (۱)
پاسخ امام به آیت‌الله منتظری روشن بود، هیچ تفاوتی میان کارتر دمکرات و ریگان جمهوری خواه نیست و انقلاب بایستی در برابر هر دو مقاومت و پایداری پیشه سازد، از این مقدمه ضروری که بگذریم به فاجعه تلخ « ۱۷ شهریور ۱۳۵۷ » می‌رسیم‌، اسناد به خوبی نشان دهنده این واقعیت است که رژیم شاه با اطمینان از حمایت‌های بیدریغ آمریکا دست به چنین جنایت وحشتناکی زد.
پیش از پرداختن به فاجعه ۱۷ شهریور ضروری است به کمتر از یک ماه پیش از آن یعنی قتل عام «سینما رکس آبادان » بپردازیم‌، ۲۸ مرداد ۱۳۵۷ بی‌شک یکی از مهم‌ترین روزها و در عین حال تلخ‌ترین روزهای این سال محسوب می‌شد، ساعت ۲۱:۴۵ شب بیست و هشتم مرداد طبق آمار دقیق ۶۳۰ نفر از افرادی که به تماشای فیلم گوزن‌ها در آخرین سانس به سینما رفته بودند در آتش سوختند. تعداد کشته‌شدگان بعداً به بیش از ۷۳۳ نفر افزایش یافت.
یک روز پس از مصاحبه شاه و اعلام وحشت بزرگ‌، عناصر ساواک‌، سینما رکس آبادان را به آتش کشیده و آن فاجعه را به وجود می‌آورند. پرویز راجی (آخرین سفیر شاه در لندن) در خاطرات روز شانزدهم آگوست ۱۹۷۸ (۲۵مرداد ۱۳۵۷) خود می‌نویسد: « در ملاقات با هوشنگ انصاری [وزیر دارائی] به او گفتم: اعلیحضرت فعلاً چاره‌ای ندارد جز این که خونسردی خود را حفظ کند ؛ اوضاع را به حال خود بگذارد و درخصوص خونریزی و خرابکاری مخالفان دست به تبلیغات بزند… وقتی کارد به استخوان همه رسید‌، می‌بایست یک واقعه قهرآمیز و مرگبار و ویرانگر را بهانه قرار دهد‌، به عکس‌العمل محکم و چشمگیری دست بزند، ارتش را به صحنه آورد و با هر مقدار خشونت که لازم باشد، به سرکوبی مخالفان بپردازد.» (۲)
پرویز راجی سفیر وقت ایران در انگلیس در یادداشت روز بیستم آگوست ۱۹۷۸ (۲۹ مرداد ۱۳۵۷ ) نیز با‌اشاره به واقعه آتش‌سوزی سینما رکس آبادان می‌نویسد : « به میرفخرائی در وزارت دربار تلفن زدم که از قول من به هویدا پیشنهاد کند تا یک روحانی بلندپایه را همین امشب به تلویزیون بیاورند تا وی این وحشیگری جنون‌آمیز را محکوم کند و آن را خلاف قوانین الهی بخواند… هنگامی که به فرودگاه رفتم‌، از صحبت‌های فرهاد و حسین‌اشراقی این‌طور فهمیدم که حادثه آتش‌سوزی سینما دارد به سرعت زمینه را برای اقدامات شدید فراهم می‌سازد… به فکرم رسید که شاید چند واقعه دیگر از این نوع باید اتفاق بیفتد تا سرکوب نهائی انجام گیرد.» (۳)
راجی در ۲۵ مرداد از تبلیغ درخصوص «خونریزی و خرابکاری مخالفان!» سخن می‌گوید. وی سپس اظهار می‌دارد که می‌بایست «یک واقعه قهرآمیز و مرگبار و ویرانگر» را بهانه قرار داد و به سرکوبی مخالفان پرداخت. وی به صراحت بیان می‌کند که «سرکوب نهائی» مستلزم یک سری زمینه‌سازی قبلی است و واقعه آتش‌سوزی سینما رکس آبادان یکی از بسترهای مناسب برای نیل به این مقصود بوده است.با سقوط آموزگار پس از فاجعه سینمارکس و روی کار آمدن شریف امامی با شعار «آشتی ملی» این توهم که دیگر دوران کشتار به سر آمده و با صلح و مودت اوضاع رو به راه خواهد شد در گروهی از سیاسیون به وجود آمد ولی رژیم به دنبال کشتارهای بعدی و زمینه سازی‌های دیگر بود.
۱۷ شهریور ۱۳۵۷ به پیشنهاد رئیس‌وقت ساواک حکومت نظامی اعلام شد‌، در این روز مردم در میدان ژاله که بعدها به میدان شهدا تغییر نام یافت اجتماع کرده بودند ولی این بار مامورین رژیم تصمیم به متفرق کردن مردم نداشتند آنان از بالا دستور گرفته بودند که ضرب شستی به مخالفین نشان دهند و این گونه بود که تظاهرات مردم به شدت سرکوب شده و صدها نفر به شهادت رسیده و یا مجروح شدند.
بر اساس تصورات عده‌ای که گمان می‌کنند «‌دولت وقت آمریکا و کارتر با شعار دمکراسی و آزادی به قدرت رسیده بود و فشار آنها برای ایجاد فضای باز سیاسی زمینه ساز پیروزی انقلاب شد» طبیعی است که پس از فاجعه سینما رکس آبادان و کشتار ۱۷ شهریور از سوی کارتر به شاه شدیدا هشدار و حمایت‌ها از رژیم پهلوی قطع شود ولی «‌پس از واقعه ۱۷ شهریور، کارتر رئیس جمهور وقت آمریکا در تماسی، به شاه اطمینان داد که از روش قهرآمیز و قاطع او در برخورد با مخالفان حمایت می‌کند.‌» (۴)
مراجعه به اسناد لانه جاسوسی اطلاعات بیشتری را در دسترس علاقمندان قرار می‌دهد‌، در سندی به تاریخ ۱۰ سپتامبر ۱۹۷۸‌، ۱۹ شهریور ۱۳۵۷ با موضوع مکالمه تلفنی کارتر با شاه آمده است : رئیس‌جمهور… به شاه ایران تلفن کرد و در مورد وضع فعلی ایران با او بحث کرد‌، رئیس‌جمهور روابط نزدیک و دوستانه بین ایران و آمریکا و اهمیت اتحادیه ادامه دار ایران با غرب را دوباره تصریح کرد.(۵)
پس از پیروزی ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا عده‌ای از جمله دولت جدید ایالات متحده بر این موضوع تاکید داشتند که ایران بایستی قدردان اوباما رئیس‌جمهور سابق این کشور باشد‌، این خواسته ناظر بر تفاوت رویکرد دو رئیس‌جمهور آمریکا بود به این معنا که اوباما رویکرد مسالمت آمیزی در برابر ایران در پیش گرفته بود ولی ترامپ این گونه نخواهد بود‌، آن گونه که عده‌ای در سال‌های ابتدایی پیروزی انقلاب گمان می‌کردند و می‌گفتند کارتر بهتر از ریگان است‌، رهبر معظم انقلاب ۱۹ بهمن سال گذشته در جمع فرماندهان و کارکنان نیروی هوایی ارتش به این مسئله‌اشاره و تاکید کردند «‌رئیس‌جمهور جدید آمریکا می‌گوید باید از اوباما متشکر باشید! چرا؟ متشکر باشیم به‌خاطر داعش و آتش در عراق و سوریه و حمایت علنی از فتنه‌ی ۸۸؟ او بود که تحریم‌های فلج‌کننده برای ملت ایران آورد؛ البته به خواسته‌اش نرسید و هیچ دشمنی نمی‌تواند ملت ایران را فلج کند… از آن‌طرف به بنده نامه می‌نویسد و اظهار ارادت و محبّت و همکاری می‌کند، از این طرف علناً و صریحاً از فتنه‌گر حمایت می‌کند و می‌گوید ما پشت سر شما ایستاده‌ایم و دنبال فتنه ایجاد کردن در کشور است؛ چهره‌ نفاق [همین است]؛ همان دستکش مخملینی که روی پنجه‌ آهنی کشیده شده بود که من این را بارها گفتم. ما هیچ تشکّری نمی‌کنیم.»
ــــــــــــــــــــــــــــــــ
پی‌نوشت
۱-متن کامل مصاحبه آیت‌الله منتظری با خبرنگاران انگلیسی در دی ماه ۱۳۸۵‌، بی‌بی‌سی فارسی‌، ۱۸ دسامبر ۲۰۱۴‌، ۲۷ آذر ۱۳۹۳
۲و ۳ – پرویز راجی‌، خدمتگزار تخت طاووس، ترجمه: ح.ا.مهران، انتشارات اطلاعات، چاپ اول: ۱۳۶۴
۴-جان دی استمپل، درون انقلاب ایران، ترجمه منوچهر شجاعی، چاپ اول، تهران، رسا و نگارش، ۱۳۷۷، ص ۱۶۶ ـ ۱۶۹٫
۵-اسناد لانه جاسوسی‌، جلد ۱‌، صفحه ۳۰۲

 منبع : کیهان
توسط : aminabadi ، با موضوع : مقالات بدون دیدگاه